এজেণ্টিক প্ৰৱঞ্চকৰ উত্থান: যেতিয়া এআই-এ আপোনাৰ ভাষাতে মিছা ক’বলৈ শিকে

বিশ্বজনীন ‘প্ৰেক্ষাপট

যোৱা তিনিটা দশক ধৰি চাইবাৰ সুৰক্ষা আছিল মূলতঃ এক কাৰিকৰী সমস্যা। ফায়াৰৱাল, এন্টিভাইৰাছ ছফ্টৱেৰ, টু-ফেক্টৰ অথেন্টিকেচন — প্ৰতিৰক্ষাৰ কৌশলবোৰ আছিল ইঞ্জিনিয়াৰিং নিৰ্ভৰ। কিন্তু সেই যুগ এতিয়া সমাপ্ত হ’ল।

বিশ্ব অৰ্থনৈতিক মঞ্চৰ (WEF) ২০২৬ চনৰ প্ৰতিবেদনত এক অস্বস্তিকৰ সত্য প্ৰকাশ পাইছে: অনাগত দশকৰ আটাইতকৈ বিপজ্জনক চাইবাৰ ভাবুকি কোনো মালৱেৰ নহয়, বৰঞ্চ এক প্ৰত্যয়জনক কথা-বতৰাহে (Convincing Conversation)। প্ৰতিবেদনখনৰ মতে, ৰেনচমৱেৰ বা ডাটা ব্ৰীছতকৈও ‘চাইবাৰ-এনেবলড ফ্ৰড’ বা ডিজিটেল প্ৰৱঞ্চনাহে বিশ্বজুৰি অৰ্থনীতিৰ বাবে আটাইতকৈ ভয়াৱহ হৈ পৰিব। আৰু এই পৰিৱৰ্তনৰ কেন্দ্ৰবিন্দুত আছে এজেণ্টিক এআই (Agentic AI) — এনে এক স্বয়ংক্ৰিয় ছফ্টৱেৰ ব্যৱস্থা যিয়ে কোনো মানুহৰ সহায় নোহোৱাকৈয়ে বহুস্তৰীয় প্ৰৱঞ্চনাৰ জাল পেলাব পাৰে।

২০২৪ চনত বিশ্বজুৰি চাইবাৰ অপৰাধৰ খৰচ আছিল ৯.৫ ট্ৰিলিয়ন ডলাৰ। ২০২৮ চনলৈ এই পৰিমাণ ১৩.৮ ট্ৰিলিয়ন ডলাৰ হ’বগৈ বুলি অনুমান কৰা হৈছে — যি আমেৰিকা আৰু চীনৰ বাহিৰে পৃথিৱীৰ যিকোনো দেশৰ জিডিপিতকৈও বেছি।

‘এজেণ্টিক এআই’নো কি, আৰু ই কিয় ইমান ভয়াৱহ?

সাধাৰণ চ্যাটবটৰ দৰে এজেণ্টিক এআইয়ে কেৱল প্ৰশ্নৰ উত্তৰ নিদিয়ে, বৰঞ্চ ই নিজেই লক্ষ্য নিৰ্ধাৰণ কৰি কাম কৰিব পাৰে। এজন মানুহৰ অবিহনে ই এজন ব্যক্তিক লক্ষ্য কৰি ল’ব পাৰে, তেওঁৰ বিষয়ে তথ্য সংগ্ৰহ কৰিব পাৰে, সঠিক সময়ত মেছেজ পঠিয়াব পাৰে আৰু প্ৰয়োজন হ’লে ফোন বা ভিডিঅ’ কললৈকে কথাটো আগবঢ়াই নিব পাৰে।

WEF-ৰ প্ৰতিবেদনত কোৱা হৈছে যে এআই-এ এতিয়া মানুহৰ বিশ্বাস জিকিবলৈ শিকিছে। ইহঁতে লিঙ্কড-ইন প্ৰফাইল, সামাজিক মাধ্যম বা ইণ্টাৰভিউ আদিৰ পৰা ডাটা সংগ্ৰহ কৰি মাত্ৰ কেইমিনিটমানৰ ভিতৰতে এজন ব্যক্তিৰ হুবহু নকল তৈয়াৰ কৰিব পাৰে।

আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ কথাটো হ’ল — ইহঁতে এতিয়া স্থানীয় ভাষা (Localize) বুজি পায়। এজন ব্যক্তিয়ে ঘৰত অসমীয়া বা বাংলা কয় নে অফিচত ফৰ্মেল ইংলিছ কয়, সেইটো এআই-এ ধৰিব পাৰে। আনকি আপোনাৰ উৰ্ধতম বিষয়াৰ মাত নকল কৰি ভইচ নোট বা ডিপফেক ভিডিঅ’ কলৰ জৰিয়তে কোটি কোটি টকা লুটি নিব পাৰে। ২০২৪ চনত হংকঙৰ এজন বিত্তীয় কৰ্মচাৰীয়ে প্ৰায় ২,২০০ কোটি টকা এটা ভিডিঅ’ কলৰ পাছতে ট্ৰান্সফাৰ কৰিছিল, য’ত কলটোত থকা প্ৰতিজন ব্যক্তিয়েই আছিল এআই-ৰ দ্বাৰা সৃষ্ট।

এতিয়া প্ৰশ্নটো ইয়াতেই — “আমি হেকাৰক কেনেকৈ ৰখাম?” নহয়, বৰঞ্চ “আমি বাস্তৱক কেনেকৈ চিনাক্ত কৰিম?”

উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰসংগ

উত্তৰ-পূব ভাৰত বৰ্তমান এক স্পৰ্শকাতৰ সন্ধিক্ষণত আছে। ইয়াত ডিজিটেল অৰ্থনীতি দ্ৰুতগতিত বাঢ়িছে যদিও চাইবাৰ সুৰক্ষাৰ আন্তঃগাঁথনি এতিয়াও দুৰ্বল।

১/ ভাষিক বৈচিত্ৰ্য: উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলত ২২০ তকৈও অধিক ভাষা আৰু উপভাষা আছে। এজেণ্টিক এআই-এ এতিয়া এই থলুৱা ভাষা আৰু সাংস্কৃতিক সূক্ষ্মতাবোৰ (Cultural Nuances) ব্যৱহাৰ কৰি মানুহক ঠগিবলৈ আৰম্ভ কৰিছে।

২/ MSME খণ্ডৰ বিপদ: অসম তথা উত্তৰ-পূবৰ অৰ্থনীতিৰ মেৰুদণ্ড হ’ল ইয়াৰ ১৪ লাখ পঞ্জীয়নভুক্ত ক্ষুদ্ৰ আৰু মজলীয়া উদ্যোগ (MSME)। এই ব্যৱসায়বোৰ বেছিভাগেই কেৱল এটা স্মাৰ্টফোন, ইউপিআই (UPI) আৰু হোৱাটছএপৰ (WhatsApp) ওপৰত চলে। ইহঁতৰ কোনো সুকীয়া আইটি (IT) টিম নাথাকে, যাৰ ফলত এজেণ্টিক ফ্ৰডৰ বাবে এয়া এক সহজ লক্ষ্য হৈ পৰে।

৩/ চৰকাৰী প্ৰতিষ্ঠান: জিলা প্ৰশাসনৰ পৰা আদি কৰি চৰকাৰী নিবিদা (Tender) পৰ্টেললৈকে সকলো এতিয়া অনলাইন। চৰকাৰী বিষয়াৰ ছদ্মবেশ ধৰি এআই-এ ভুৱা নথিপত্ৰ বা অনুমোদন পত্ৰ তৈয়াৰ কৰাটো এতিয়া কেৱল কল্পনা নহয়, এক বাস্তৱ ভাবুকি।

এজেণ্টিক প্ৰৱঞ্চনাৰ এক নমুনা

ধৰক, গুৱাহাটীৰ এটা লজিষ্টিক কোম্পানীৰ মালিকে তেওঁৰ বেংক মেনেজাৰৰ নামত থকা এটা হোৱাটছএপ নাম্বাৰৰ পৰা এটা মেছেজ পালে। মেছেজটোত তেওঁৰ শেহতীয়া এটা লেনদেনৰ সঠিক তথ্য আছিল। তাৰ পাছতে এটা ভইচ নোট আহিল — মেনেজাৰজনৰ হুবহু মাত আৰু কথা কোৱাৰ ধৰণ। মেছেজটোত কোৱা হ’ল যে এক “ৰেগুলেটৰী ৰিভিউ”ৰ বাবে ৩.২ লাখ টকা এটা একাউণ্টত জমা কৰিব লাগে।

ইয়াত কোনো চিস্টেম হেক কৰা হোৱা নাছিল। লেনদেনৰ তথ্য এটা পুৰণি ইনভয়েচৰ পৰা লোৱা হৈছিল, আৰু মেনেজাৰজনৰ মাতটো ইউটিউবৰ এটা ভিডিঅ’ৰ পৰা এআই-ৰ জৰিয়তে নকল কৰা হৈছিল। এয়াই হ’ল এজেণ্টিক ফ্ৰড।

সমাধান: সজাগতাৰ পৰা “ট্ৰাষ্ট আৰ্কিটেকচাৰ”লৈ

কেৱল “লিঙ্কত ক্লিক নকৰিব” বুলি কৈ এতিয়া সুৰক্ষিত হৈ থাকিব নোৱাৰি। WEF ২০২৬-ৰ প্ৰতিবেদনত কিছুমান নতুন পদ্ধতিৰ কথা কোৱা হৈছে:

• আউট-অৱ-বেণ্ড ভেৰিফিকেচন (Out-of-band Verification): যদি কোনোবাই লেনদেনৰ বাবে মেছেজ দিয়ে, সেই একেই থ্ৰেডত উত্তৰ নিদি আন এটা মাধ্যমৰ জৰিয়তে (যেনে ফোন কল কৰি) নিশ্চিত হওক।
• কোড ৱৰ্ডৰ ব্যৱহাৰ: জৰুৰী যোগাযোগৰ বাবে আগতীয়াকৈ কিছুমান গোপন শব্দ বা ক’ড ঠিক কৰি লওক।
• পৰ্পল এআই (Purple AI): প্ৰতিৰক্ষাৰ বাবেও এআই ব্যৱহাৰ কৰক যিয়ে অস্বাভাৱিক বাৰ্তালাপ ধৰা পেলাব পাৰে।

দ্যাকুৱাণ্টিকৰ মূল্যায়ন

অসম তথা উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণকাৰীসকলে তিনিটা কথা মনত ৰখা উচিত:
প্ৰথমতে, এই ভাবুকি অনাগত দিনত নহয়, এতিয়াই আমাৰ মাজত আছে। দ্বিতীয়তে, এজন বৃহৎ উদ্যোগী আৰু এজন ক্ষুদ্ৰ শিপিনীৰ মাজত থকা সুৰক্ষাৰ পাৰ্থক্যটো দূৰ কৰিব লাগিব। আৰু তৃতীয়তে, চাইবাৰ সুৰক্ষাক কেৱল এটা খৰচ হিচাপে নাচাই ইয়াক ব্যৱসায়ৰ এক অপৰিহাৰ্য অংশ হিচাপে গণ্য কৰিব লাগিব।https://thequantiq.com/as/ai-tools-for-small-business-assamese/