AI-য়ে সলনি কৰিছে ষ্টাৰ্টআপৰ চিন্তাধাৰা: ভাৰতৰ নতুন প্ৰজন্মৰ ‘নতুন ব্যৱসায় প্ৰতিষ্ঠাপকসকলে’ কিয় ভেঞ্চাৰ কেপিটেলতকৈ ৰাজহক অগ্ৰাধিকাৰ দিব পাৰে?

যোৱা কেইবাটাও দশক ধৰি ষ্টাৰ্টআপ গঢ়াৰ সপোনবোৰ এটা নিৰ্দিষ্ট চক্ৰৰ মাজেৰে গতি কৰি আহিছিল। এজন নতুন ব্যৱসায় প্ৰতিষ্ঠাপকৰ মনলৈ এটা ধাৰণা আহে, তেওঁ বিনিয়োগকাৰীৰ সন্ধান কৰে, পুঁজি (Capital) সংগ্ৰহ কৰে, এটা ডাঙৰ টিম নিয়োগ কৰে আৰু গ্ৰাহক আকৰ্ষণ কৰাৰ নামত পানীৰ দৰে পইচা খৰচ কৰে। লক্ষ্য মাথোঁ এটাই— হাতৰ পুঁজি শেষ হোৱাৰ আগতেই ব্যৱসায়টোক এটা ডাঙৰ পৰ্যায়লৈ লৈ যোৱা।

কিন্তু এতিয়া এই পুৰণি নিয়ম সলনি হ’বলৈ আৰম্ভ কৰিছে।

কৃত্ৰিম বুদ্ধিমত্তা বা AI-য়ে এতিয়া ব্যৱসায় প্ৰতিষ্ঠাৰ মূল ভেটিটোকেই নতুন ৰূপ দিছে। এই পৰিৱৰ্তন ইমানেই গভীৰ যে ডাঙৰ ডাঙৰ ভেঞ্চাৰ কেপিটেলিষ্টসকলেও (VC) এতিয়া এই কথা মুকলিকৈ স্বীকাৰ কৰিবলৈ বাধ্য হৈছে।

শেহতীয়াকৈ ক’লম্বিয়া বিজনেছ স্কুলৰ ৰীতা মেকগ্ৰাথ আৰু প্ৰখ্যাত বিনিয়োগকাৰী মুনীৰ চাট্টাৰৰ কিছু গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যবেক্ষণে বিশ্বজুৰি এক নতুন চৰ্চাৰ জন্ম দিছে। সেয়া হৈছে— “AI-armed founder” বা AI-ৰ সঁজুলিবোৰক অস্ত্ৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা প্ৰতিষ্ঠাপকসকলৰ উত্থান। ইয়াৰ মূল কথাটো অতি সৰল কিন্তু বৈপ্লৱিক: আজিকালি AI সঁজুলি ব্যৱহাৰ কৰি এজন প্ৰতিষ্ঠাপকে মাত্ৰ কেইবছৰমান আগৰ তুলনাত অতি কম খৰচতে এটা নতুন ব্যৱসায় গঢ়িব, পৰীক্ষা কৰিব, মাৰ্কেটিং কৰিব আৰু তাক পৰিচালনাও কৰিব পাৰে।

যেতিয়া ব্যৱসায় গঢ়াৰ খৰচ ইমান নাটকীয়ভাৱে হ্ৰাস পায়, তেতিয়া ব্যৱসায় পৰিচালনাৰ নিয়মবোৰো স্বাভাৱিকতে সলনি হৈ পৰে।

‘লীন ইনটেলিজেন্স’ বা মিতব্যয়ী বুদ্ধিমত্তাৰ উত্থান

পূৰ্বতে এটা ষ্টাৰ্টআপ আৰম্ভ কৰিবলৈকে প্ৰচুৰ পুঁজিৰ প্ৰয়োজন হৈছিল। সামগ্ৰী প্ৰস্তুত কৰা, কণ্টেণ্ট তৈয়াৰ কৰা, বজাৰ গৱেষণা (Market Research), ৱেবছাইট ডিজাইন, মাৰ্কেটিং বা ব্যৱসায়ৰ পৰিসৰ বৃদ্ধি কৰিবলৈ বিশেষজ্ঞ টিম আৰু ব্যয়বহুল আন্তঃগাঁথনিৰ প্ৰয়োজন আছিল।

কিন্তু AI-য়ে এই সকলো খৰচ অতি খৰতকীয়াভাৱে কমাই আনিছে।

আজিকালি এজন নতুন ব্যৱসায় প্ৰতিষ্ঠাপকে AI ব্যৱহাৰ কৰি কণ্টেণ্ট লিখিব পাৰে, বজাৰৰ বিশ্লেষণ কৰিব পাৰে, কাম-কাজ স্বয়ংক্ৰিয় (Automate) কৰিব পাৰে, ডিজাইন প্ৰস্তুত কৰা, ৱেবছাইট সজা, ভিডিঅ’ এডিট কৰা, SEO অপ্টিমাইজ কৰা, আনকি সামগ্ৰীৰ প্ৰট’টাইপ তৈয়াৰ কৰাৰ দৰে জটিল কামবোৰো কেইসপ্তাহমানৰ পৰিৱৰ্তে মাত্ৰ কেইঘণ্টামানৰ ভিতৰতে কৰি পেলাব পাৰে।

ইয়াৰ ফলত ষ্টাৰ্টআপৰ এক নতুন অর্ডাৰ বা মডেলৰ সৃষ্টি হৈছে— যি অত্যন্ত মিতব্যয়ী (Lean), ক্ষিপ্ৰ আৰু অতি কাৰ্যক্ষম।

মানুহৰ সৃজনীশীলতা, সঠিক বিচাৰ বুদ্ধি, গল্প কোৱাৰ শৈলী (Storytelling) আৰু নেতৃত্বৰ গুৰুত্ব সদায় থাকিব। কিন্তু AI-য়ে এতিয়া এটা সৰু টিমক এনেকুৱা এক উৎপাদনশীলতা বা Productivity দিছে, যাৰ বাবে আগতে এটা গোটেই প্ৰতিষ্ঠানৰ প্ৰয়োজন হৈছিল। এই পৰিৱৰ্তনে সমগ্ৰ বিশ্বতে ষ্টাৰ্টআপৰ অৰ্থনীতি সলনি কৰি দিছে।

ভেঞ্চাৰ কেপিটেলৰ এক নতুন অধ্যায়

ইয়াৰ অৰ্থ এইটো নহয় যে ভেঞ্চাৰ কেপিটেল বা বাহ্যিক বিনিয়োগৰ গুৰুত্ব একেবাৰে নাোহোৱা হৈ যাব।

ডিপ-টেক (Deep-tech), উন্নত উৎপাদন খণ্ড, ছেমিকণ্ডাক্টৰ, ইভি (EV) আন্তঃগাঁথনি আৰু বায়’টেকনলজীৰ দৰে বৃহৎ খণ্ডবোৰত সদায় ডাঙৰ বিনিয়োগৰ প্ৰয়োজন হ’ব। যিবোৰ ব্যৱসায় খৰতকীয়াভাৱে বিশ্বজুৰি সম্প্ৰসাৰণ কৰিব লগা হয়, সেইবোৰৰ বাবে ভেঞ্চাৰ কেপিটেল অপৰিহাৰ্য হৈয়েই থাকিব।

কিন্তু AI-য়ে আচলতে ব্যৱসায় প্ৰতিষ্ঠাৰ প্ৰাৰম্ভিক পৰ্যায়টোহে (Early stage) সলনি কৰি দিছে।

আগতে প্ৰতিষ্ঠাপকসকলক নিজৰ ধাৰণাটো সঁচা প্ৰমাণ কৰিবলৈকো প্ৰাৰম্ভিক পুঁজিৰ (Funding) প্ৰয়োজন হৈছিল। কিন্তু আজিকালি বহুজনে বিনিয়োগকাৰীৰ ওচৰলৈ যোৱাৰ আগতেই নিজে সামগ্ৰী বজাৰলৈ আনিব পাৰে, গ্ৰাহক আকৰ্ষণ কৰিব পাৰে আৰু ৰাজহ (Revenue) উপাৰ্জন কৰিবলৈ সক্ষম হয়।

এই ক্ষমতাই বিনিয়োগকাৰী আৰু নতুন ব্যৱসায় প্ৰতিষ্ঠাপকৰ মাজৰ সমীকৰণটো সলনি কৰি দিছে।

এতিয়া প্ৰতিষ্ঠাপকসকলে কেৱল ব্যৱসায় জীয়াই ৰাখিবলৈ বিনিয়োগ নিবিচাৰে। বৰঞ্চ ব্যৱসায়টোৱে ইতিমধ্যে বজাৰত এক গতি লাভ কৰাৰ পিছত, তাক অধিক খৰতকীয়া কৰিবলৈহে ৰণকৌশলগতভাৱে বিনিয়োগকাৰীৰ সহায় লয়। সমগ্ৰ বিশ্বতে এতিয়া অযথা টকা উৰুওৱাৰ সলনি ধাৰাবাহিকতা, লাভজনকতা আৰু বুদ্ধিদীপ্ত বিকাশতহে অধিক গুৰুত্ব দিয়া হৈছে। ভাৰতেও হয়তো বহুতৰে ধাৰণাতকৈ অধিক ক্ষিপ্ৰতাৰে এই নতুন যুগত প্ৰৱেশ কৰিছে।

ভাৰতৰ ‘AI Moment’ আৰু নতুন সম্ভাৱনা

ভাৰতীয় যুৱ প্ৰজন্মৰ মাজত ব্যৱসায়িক সপোন বা হেঁপাহৰ কেতিয়াও অভাৱ নাছিল। কিন্তু ডাঙৰ মহানগৰসমূহৰ বাহিৰত থকা নতুন ব্যৱসায় প্ৰতিষ্ঠাপকসকলৰ বাবে আটাইতকৈ ডাঙৰ হেঙাৰ আছিল সুযোগৰ অভাৱ— পুঁজি, নেটৱৰ্ক, উপযুক্ত পৰামৰ্শদাতা (Mentors) আৰু এটা গঢ়ি উঠা ষ্টাৰ্টআপ পৰিৱেশৰ অভাৱ।

AI-য়ে এতিয়া এই বৈষম্য দূৰ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিছে।

গুৱাহাটী, শ্বিলং, ইম্ফল, ডিমাপুৰ, আগৰতলা বা ইটানগৰত বহি থকা এজন নতুন ব্যৱসায় প্ৰতিষ্ঠাপকেও এতিয়া ঠিক সেই একেবোৰ AI সঁজুলি ব্যৱহাৰ কৰাৰ সুবিধা পাইছে, যিবোৰ বেংগালুৰু, ছিংগাপুৰ, লণ্ডন বা ছিলিকন ভেলীত ব্যৱহাৰ হৈ আছে। নতুন পৰীক্ষা-নিৰীক্ষা আৰু কাম কৰাৰ ক্ষেত্ৰত থকা বাধাৰ প্ৰাচীৰবোৰ অতি খৰতকীয়াভাৱে ভাঙি পৰিছে।

কাৰ্যক্ষমতাৰ এই বিকেন্দ্ৰীকৰণ বা গণতান্ত্ৰিকীকৰণ এই দশকৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ অৰ্থনৈতিক ঘটনা হিচাপে পৰিগণিত হ’ব পাৰে। ভাৰতৰ পৰৱৰ্তী ষ্টাৰ্টআপৰ জোৱাৰ হয়তো কোনো আলিশান অফিচ বা কোটি কোটি টকাৰ ফাণ্ডিঙৰ পৰা নাহিবও পাৰে। ইয়াৰ পৰিৱৰ্তে অতি নিয়মানুবৰ্তিতা, সৃজনীশীলতা আৰু স্থানীয় বজাৰৰ প্ৰয়োজনীয়তাক বুজি পোৱা, AI-ৰ দ্বাৰা পৰিচালিত সৰু সৰু টিমৰ পৰাহে আটাইতকৈ উদ্ভাৱনীমূলক ব্যৱসায়বোৰ ওলাই অহাৰ সম্ভাৱনা আছে।

AI চালিত মিডিয়া প্লেটফৰ্ম, ক্ৰিয়েটৰ-কেনদ্ৰিক ব্যৱসায়, ডিজিটেল শিক্ষা, মাইক্ৰ’ ছাছ (Micro SaaS) আৰু বহনক্ষম পৰিৱেশ-অনুকূল ব্যৱসায়ৰ উত্থানে ইতিমধ্যে এই পৰিৱৰ্তনৰ ইংগিত দিছে। নতুন ব্যৱসায় প্ৰতিষ্ঠাপকসকলে এতিয়া ফাণ্ডিঙৰ পিছত দৌৰাৰ আগতে ৰাজহ বা Revenue উপাৰ্জনত মনোযোগ দিছে। এক দশক আগতে এই ধাৰণাটোক হয়তো সীমাবদ্ধতা বুলি ভবা হ’লহেঁতেন, কিন্তু আজিৰ তাৰিখত ই এক অতি দুৰদৰ্শী ৰণনীতি।

উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ বাবে এই পৰিৱৰ্তন কিয় গুৰুত্বপূৰ্ণ?

বিনিয়োগৰ ক্ষেত্ৰত সদায় পিছপৰি থকা উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ দৰে এটা অঞ্চলৰ বাবে এই পৰিৱৰ্তন এক ডাঙৰ আশীৰ্বাদ হ’ব পাৰে।

ঐতিহাসিকভাৱে এই অঞ্চলটোৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ প্ৰত্যাহ্বান প্ৰতিভা বা আইডিয়াৰ অভাৱ নাছিল, বৰঞ্চ বিনিয়োগকাৰী আৰু ষ্টাৰ্টআপ ইক’ছিষ্টেমৰ সৈতে সংযোগৰ অভাৱহে আছিল। ফলস্বৰূপে, বহুতো সম্ভাৱনাপূৰ্ণ যুৱক-যুৱতীয়ে হয় বাহিৰলৈ প্ৰব্ৰজন কৰিবলগীয়া হৈছিল, নহয় স্থানীয়ভাৱে নিজৰ সপোনবোৰক সাকাৰ কৰিবলৈ সংঘৰ্ষ কৰিবলৈ বাধ্য হৈছিল।

AI-য়ে এতিয়া এই পৰিস্থিতি সলনি কৰিব পাৰে।

উত্তৰ-পূবৰ এজন নতুন ব্যৱসায় প্ৰতিষ্ঠাপকে এতিয়া অতি কম খৰচতে এটা ডিজিটেল মিডিয়া প্লেটফৰ্ম গঢ়িব পাৰে, AI-সহায়কাৰী সেৱা আৰম্ভ কৰিব পাৰে, পৰ্যটনৰ নতুন সম্ভাৱনা মুকলি কৰিব পাৰে, শিক্ষামূলক সামগ্ৰী তৈয়াৰ কৰিব পাৰে বা জৈৱ-অৰ্থনীতি (Bioeconomy) ভিত্তিক ব্যৱসায় আৰম্ভ কৰিব পাৰে।

আমাৰ অঞ্চলটোৰ যিবোৰ মূল শক্তি— যেনে জৈৱ-বৈচিত্ৰ্য, বাঁহ শিল্প, অৰ্গেনিক কৃষি, হস্ততাঁত শিল্প, সংগীত, পৰ্যটন আৰু থলুৱা যুৱ প্ৰজন্মৰ সৃজনীশীলতা— সেই সকলোবোৰক এতিয়া AI-ৰ সহায়ত অতি কম খৰচতে সুন্দৰ ব্যৱসায়িক ৰূপ দিব পৰা যাব। আচল সুযোগটো ইয়াতেই লুকাই আছে।

উত্তৰ-পূবৰ দৰে অঞ্চলত ব্যৱসায়ৰ ভৱিষ্যত এতিয়া কোনো ডাঙৰ বিনিয়োগকাৰী অহালৈ বাট চাই থকাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ নকৰে। বৰঞ্চ প্ৰথমে নিজৰ ভৰিত থিয় হ’ব পৰা, লাভজনক আৰু স্মাৰ্ট ব্যৱসায় গঢ়াৰ ওপৰতহে নিৰ্ভৰ কৰে। আৰু এবাৰ ব্যৱসায়টো সফল হোৱা যেন দেখিলে, বিনিয়োগকাৰী নিজে নিজেই আকৰ্ষিত হয়।

AI-Augmented Founder’ বা AI-সমৃদ্ধ প্ৰতিষ্ঠাপকৰ উত্থান

অহা দশকত এজন নতুন ব্যৱসায় প্ৰতিষ্ঠাপকৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ দক্ষতা কেৱল কোডিং জনা বা ফাণ্ডিং সংগ্ৰহ কৰাটোৱেই নহ’ব। আটাইতকৈ ডাঙৰ দক্ষতা হ’ব— অৰ্কেষ্ট্ৰেচন (Orchestration) বা সমন্বয় সাধন।

যিসকল প্ৰতিষ্ঠাপকে AI সঁজুলিবোৰক নিজৰ সৃজনীশীলতা, মানুহৰ সৈতে সংযোগ স্থাপনৰ ক্ষমতা আৰু ৰণকৌশলগত চিন্তাৰ সৈতে মিলাই ব্যৱহাৰ কৰিব জানিব, তেওঁলোকেই আটাইতকৈ সফল চালক হ’ব। আজিৰ তাৰিখত এজনমাত্ৰ ব্যক্তিয়েই সমগ্ৰ বজাৰখনৰ গৱেষণা কৰিব পাৰে, মিডিয়া কণ্টেণ্ট বনাব পাৰে, দৈনিক কাম-কাজবোৰ স্বয়ংক্ৰিয় কৰিব পাৰে আৰু গোটেই অপাৰেচনটো অকলেই চম্ভালিব পাৰে।

ইয়াৰ ফলত বৰ্তমান সমাজত জন্ম হৈছে— “Micro teams with macro impact” (অতি সৰু টিম, কিন্তু যাৰ প্ৰভাৱ বহুত ডাঙৰ)। ইয়াৰ সুদূৰপ্ৰসাৰী প্ৰভাৱ অনাগত দিনত সমগ্ৰ অৰ্থনীতি, কৰ্মসংস্থাপন আৰু বিনিয়োগকাৰী-প্ৰতিষ্ঠাপকৰ সম্পৰ্কৰ ওপৰত পৰাটো নিশ্চিত।https://thequantiq.com/as/assamese-ai-generation-limitless-possibilities/

ব্যৱসায় গঢ়াৰ এক সুকীয়া দৰ্শন

বহু বছৰ ধৰি ষ্টাৰ্টআপ জগতখনত এটা ধাৰণা সুমুৱাই দিয়া হৈছিল যে— সফলতা মানেই হৈছে সোনকালে পুঁজি সংগ্ৰহ কৰা, ধুমধাম কৰ্মচাৰী নিয়োগ কৰা আৰু যিকোনো মূল্যৰ বিনিময়ত ব্যৱসায় ডাঙৰ কৰা।

কিন্তু AI-ৰ এই নতুন যুগে আমাক এক সুকীয়া মানসিকতাৰ শিক্ষা দিছে:

কম খৰচতে ব্যৱসায় গঢ়া, প্ৰাৰম্ভিক পৰ্যায়তে তাক পৰীক্ষা কৰা, ৰাজহ উপাৰ্জন কৰা আৰু বুদ্ধিমত্তাৰে ব্যৱসায় বৃদ্ধি কৰা।

ই কোনো সৰু সপোন দেখাৰ কথা নহয়, বৰঞ্চ ব্যৱসায়ত থকা অনৱশ্যক পৰনিৰ্ভৰশীলতা কমোৱাৰহে এক প্ৰয়াস। অহা দশকৰ আটাইতকৈ শক্তিশালী ব্যৱসায়বোৰ হয়তো সেইবোৰ নহ’ব যিবোৰে আটাইকেই বেছি ফাণ্ডিং পাইছিল; বৰঞ্চ সেইবোৰহে হ’ব যিবোৰে অতি মিতব্যয়ীভাৱে আৰু পৰিস্থিতি সাপেক্ষে নিজক খাপ খুৱাই চলিব শিকিছিল। বৰ্তমানৰ অনিশ্চিত গোলকীয় অৰ্থনীতিত এই কাৰ্যক্ষমতা বা মিতব্যয়িতাই নিজেই এটা আটাইতকৈ ডাঙৰ প্ৰতিযোগিতামূলক সুবিধা (Competitive advantage)।

পৰিৱৰ্তনৰ সূচনা ইতিমধ্যে হৈছে

AI আৰু ব্যৱসায় প্ৰতিষ্ঠাৰ এই সম্পৰ্ক এতিয়া কেৱল কিতাপৰ পৃষ্ঠাতে সীমাবদ্ধ হৈ থকা নাই। সঁজুলিবোৰ সহজলভ্য হৈ পৰিছে, কাম কৰাৰ খৰচ কমিল, আৰু সকলোৰে বাবে সুযোগ মুকলি হৈছে। ফলস্বৰূপে ব্যৱসায়িক উদ্যোগবোৰ এতিয়া কেৱল কেইটামান নিৰ্দিষ্ট কেন্দ্ৰতে সীমাবদ্ধ নাথাকি বিকেন্দ্ৰীকৃত হৈ পৰিছে।

মানুহৰ আকাংক্ষাক ধ্বংস কৰাটো AI-ৰ কাম নহয়, বৰঞ্চ ভৱিষ্যত গঢ়াৰ এই যাত্ৰাত যাতে সকলোৱে অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰে, তাৰ পৰিসৰ বৃদ্ধি কৰাটোহে আচলতে AI-ৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ বৈপ্লৱিক প্ৰভাৱ।

ভাৰতৰ নতুন প্ৰজন্মৰ নতুন ব্যৱসায় প্ৰতিষ্ঠাপকসকলে হয়তো এতিয়া কাম আৰম্ভ কৰিবলৈ কোনো এক উপযুক্ত ফাণ্ডিঙৰ পৰিস্থিতিলৈ বাট চাই বহি নাথাকিব। তেওঁলোকে কেৱল কাম আৰম্ভ কৰি দিব।

আৰু এই নতুন যুগত, প্ৰথম বিনিয়োগৰ চেকখনৰ আকাৰতকৈ বুদ্ধিদীপ্ত কৰ্মদক্ষতা, ধৈৰ্য্য আৰু ৰাজহ উপাৰ্জনৰ ক্ষমতাহে আটাইতকৈ বেছি গুৰুত্বপূৰ্ণ বুলি বিবেচিত হ’ব।https://thequantiq.com/as/india-ai-workforce-challenge-2030-assamese/